Toplum sağlığı açısından önemli bir deri hastalığı olan Zona, genellikle 50 yaş üzerindeki kişilerde ortaya çıksa da her yaşta görülebilir.

70 yaşından sonra dört kişiden birinde, 80 yaş üzerindeki her iki kişiden birinde görülen zonanın en önemli nedeni ise yaşlanma ile bağışıklık sisteminin baskılanmasıdır.

Su çiçeğine neden olan “Varisella Zoster” virüsünün sebep olduğu ikincil bir hastalık olan zona, halk arasında “Gece yanığı” olarak adlandırılmaktadır. Bu yazımda siz değerli okurlarıma zona hakkında bilgiler vereceğim.

ZONA NEDİR?

Zona çocuklukta geçirilen su çiçeği hastalığına neden olan “Varisella Zoster” isimli virüsün çoğunlukla ileri yaşlarda meydana getirdiği ikincil bir hastalıktır. 

Zona, hem deriyi hem de sinirleri tutan viral bir enfeksiyondur. Geçmişte su çiçeği hastalığı geçiren herkeste zona hastalığı görülme ihtimali bulunmaktadır.

ZONA HASTALIĞININ NEDENLERİ NELERDİR?

Çocukken vücuda alınan su çiçeği virüsü (Variselle Zoster), yıllar içerisinde uykuya yatar.

Uzun süre inaktif şekilde yaşayan bu virüs ağır grip, idrar yolları enfeksiyonları, AIDS ya da kanser gibi bağışıklık sistemini zayıflatan herhangi bir hastalık durumunda, genellikle de 50 yaşın üzerindeki kişilerde yeniden aktif hale gelerek, zona hastalığına neden olmaktadır.

Halk arasında gece yanığı olarak da bilinen zona hastalığının oluşmasındaki en önemli faktör yaşlanmadır.

Zona olan vakaların yüzde 70’i 50 yaş üzerindeki kişilerden oluşur. 80 yaşına gelen bir kişinin zona olma ihtimali yüzde 50 oranındadır. Yani 80 yaşın üzerindeki her iki kişiden biri zona olmaktadır.

ZONA HASTALIĞININ BELİRTİLERİ NELERDİR?

Zona belirtilerinin şiddeti ve süresi hastanın bağışıklık sisteminin durumuna ve yaşına bağlı olarak değişiklik gösterir.

Hastalık genellikle vücudun bir yarısında, sinir yolları boyunca dağılan ağrı ile başlar. Daha sonra içi su dolu kesecikler şeklinde ağrılı, yanık gibi bir deri döküntüsü oluşur.

Döküntülerde kaşıntı ve yanma hissi de olabilir.  Bu hastalığa gece yanığı denmesinin sebebi yanık gibi bir görüntü oluşmasından kaynaklanmaktadır.

Zonanın oldukça ağrılı bir hastalık olduğu unutulmamalıdır.

ZONA TEDAVİSİ NASIL YAPILMAKTADIR?

Zona hastalığında erken tanı ve tedavi çok büyük önem taşımaktadır.

Döküntülerin ortaya çıkmasından itibaren ilk 72 saat içerisinde mutlaka antiviral ajan başlanmalıdır. Ayrıca yangısal sinir değişikliklerini düzeltmek için B vitamini kompleksleri, yaralar için lokal yara bakım kremleri ve ağrılar için de ağrı kesiciler alınmalıdır. İstirahat ve iyi beslenme hastalığın daha çabuk iyileşmesine önemli katkı sağlar.

ZONADAN KORUNMA YOLLARI NELERDİR?

Zonadan korunmak mümkündür. 2006 yılında lisans alan ve kişileri zonadan koruyan bir aşı bulunmaktadır.

Bu aşı ülkemizde de 2015 yılında bakanlık onayını alarak kullanılmaya başlanmıştır. Tek doz olarak uygulanan bu aşı, zona hastalığının oluşmasını büyük oranda engellerken, aşıdan sonra nadiren oluşan zona hastalığının da şiddetini azaltır. Bu sebeple zona aşısı uygun olan kişilere önerilir.

Bazı ülkeler zona aşısını 50 yaş üzerindeki sağlıklı bireylere önerirken, ülkemizde 60 yaş üzerindeki kişilere uygulanabilmektedir.

Dermatoloji uzmanının onayı ile tek doz aşı ile insanlar zonadan korunabilir.

FZT. OSMAN ACIKARA SİZLERE ŞİFALI GÜNLER DİLER…