• TBMM Milli Savunma Komisyonu Üyesi, AK Parti Burdur Milletvekili Yasin Uğur, Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) Personel Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifinin kabul edilerek, teklifin Meclis’e sunulacağını belirtti.

TBMM Milli Savunma Komisyonunda, askeri personelin tecrübelerinden daha uzun süreli ve etkin şekilde faydalanılması, özlük haklarının iyileştirilmesi suretiyle personelin motivasyonunun artırılması için ilgili mevzuatta düzenleme yapılmasını, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin yürürlüğe girmesiyle Milli Savunma Bakanlığı ve Genelkurmay Başkanlığının teşkilatlarında yapılan değişikliklere uyum sağlanmasını hedefleyen Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) Personel Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin görüşmeleri tamamlandı. AK Parti Sivas Milletvekili İsmet Yılmaz başkanlığında toplanan TBMM Milli Savunma Komisyonu Üyesi olan AK Parti Burdur Milletvekili Yasin Uğur, sosyal medya hesabından paylaşımda bulunarak, teklifin komisyon tarafından kabul edilerek, Meclis’e sunulacağını kaydetti.
TSK personeline ilişkin kanun teklifinin hayırlı ve uğurlu olmasını dileyen Milletvekili Uğur, “Türk Silahlı kuvvetlerimizin personelimizi daha çok motive edebileceği şekilde düzenlenen bir kanun teklifini, komisyonumuzda kabul ettik. Uzman erbaşlık bir meslek haline geliyor ve statüye kavuşuyor. Uzman Erbaşlarımıza ilk nasıplarında yerli silah verilmesi sağlandı. Bu ilk defa oluyor, rahat bir nefes alacakları büyük bir problem giderilmiş oluyor. Uzman erbaşların ihtiyaç duyulduğunda 60 yaşına kadar görevde kalabilmelerini sağlayacak. Askeri personel olarak sosyal tesislerden yararlanabilecekler. Emekli olacak uzman çavuşlar saha deneyimlerine göre, Savunma Üniversitesi ve ordu bünyesindeki okullarda ders verebilecek. TSK’mızın personeli için büyük adımlar atılmıştır” ifadelerini kullandı.
İŞTE KABUL EDİLEN KANUN TEKLİFİNİN DETAYLARI
Teklifte, Milli Savunma Bakanlığı kadrolarında görevli personelin tecrübelerinden daha uzun süreli ve etkin şekilde yararlanılması, özlük haklarının iyileştirilmesi gibi düzenlemeler yer alıyor. Teklife göre, Sağlık Bilimleri Üniversitesinde uzmanlık eğitimi gören misafir askeri personele, aynı yerde eğitim görenlerde olduğu gibi ödeme yapılacak. Bakaya ve yoklama kaçağı suçlarında özür olarak kabul edilen durumlar, kanunda belirtilen mazeretlerle sınırlı tutulacak. Tecrübelerinden daha uzun süreli ve etkin bir şekilde yararlanılması amacıyla uzman erbaşların emeklilik yaş haddi 55 yaş olacak. Seferin gereği olarak lüzum görülmesi ve sağlık durumlarının elverişli olması halinde uzman erbaşlar, 60 yaşına kadar en gençlerinden başlanarak orduya alınabilecek.
Teklif ayrıca uzun yıllar TSK’de zor koşullarda görev yapmasına rağmen yalnızca emeklilik hakkını elde edinceye kadar kısa süreliğine devlet memuru olarak görev yapan uzman erbaşların da emsallerinin aldığı emekli aylığını almalarını amaçlıyor. Kiraya verilen veya üçüncü şahıslara işlettirilen kısımları hariç olmak üzere askeri kantinlerin elektrik, su ve yakacak giderleri, genel bütçeden karşılanacak. Dış kaynaktan doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığı emrinde görev yapmak üzere temin edilen subaylardan, verilen eğitimi tamamlamadan önce temin aşamasında aranan sağlık ve benzeri şartları taşımadıkları sonradan anlaşılanlar ile bu şartları kaybedenlerin ilişikleri kesilecek. Subaylara yönelik yapılan düzenlemelerle uyumlu şekilde, dış kaynaktan temin edilen astsubaylardan da deneme süresinin bitiminden önce temin şartlarını taşımadığı anlaşılanların veya bu şartları kaybedenlerin; dış kaynaktan doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığı emrinde görev yapmak üzere temin edilen astsubayların da verilen eğitimi tamamlamadan önce temin aşamasında aranan sağlık ve benzeri şartları taşımadıklarının sonradan anlaşılması halinde ilişikleri kesilecek.
Hukuk sınıfı subaylar, arabuluculuk komisyonlarında görev yapabilecek. Dış kaynaktan alınan hukuk sınıfı subay adayları, diğer sınıflardaki subay adayları gibi temel askerlik eğitiminin ardından subaylığa nasbedilebilecek. Teklifle, nezdinde bulundukları kıta komutanı veya kurum amirlerinin, hukuk sınıfı subayların disiplin amiri olması amaçlanıyor.
TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİ PERSONEL KANUNU’NDA DEĞİŞİKLİK YAPILIYOR
Teklifle Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının İçişleri Bakanlığına bağlanması nedeniyle teşkilat değişikliğine uyumun sağlanması için Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu’nda değişiklik yapılıyor. Sağlık Bakanlığınca talep edilmesi halinde 6756 Sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması ve Milli Savunma Üniversitesi Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesi Hakkında Kanun kapsamında, Sağlık Bakanlığına ve Sağlık Bilimleri Üniversitesine devredilen kurumlarla şehit aileleri, gaziler, TSK personeli ve aileleri ile sınır ötesi ve teröristle mücadele harekatına öncelikle sağlık hizmeti desteği sağlayan Sağlık Bakanlığı teşkillerinde TSK’de yedek subay olarak görevli sağlık sınıfı personel görevlendirilebilecek. Düzenlemeye göre, 2024-2025 eğitim öğretim yılı sonuna kadar Milli Savunma Bakanlığı bünyesinde yer alan yükseköğretim kurumlarında sınıf okulu, sınıf okulu ve eğitim merkezi komutanlıkları, özel ihtisas okulları, KBRN okulu, istihbarat ve dil okulu, harita yüksek teknik okulu, Terörizmle Mücadele Mükemmeliyet Merkezi Komutanlığı, birlik içi eğitim merkezleri ile meslek içi eğitim ve kurslarda ve benzerlerinde ders vermek üzere görevlendirilen emekli subay ve astsubaylarla devlet memurları, kamu kurum ve kuruluşlarından emekli olup çalışma alanında tanınırlığı ve yetkinliği olanlar ile emekli öğretim elemanları ve Milli Savunma Bakanlığına bağlı yüksek öğretim kurumlarına görevlendirilen öğretim elemanları hariç diğer yükseköğretim kurumlarından görevlendirilen öğretim elemanlarına, Yükseköğretim Personel Kanunu’nda belirlenen tutarın üç katını geçmemek üzere ek ders ücreti ödenecek. Bu kapsamda ders vermek üzere görevlendirilecek personel sayısı 1000’i, ödenecek ek ders ücreti haftada 20 saati geçemeyecek. Teklifle, Deniz Kuvvetleri Komutanlığında 1993-2007 yılları arasında astsubaylıktan subaylığa geçen ve deniz piyade/deniz istihkam olarak sınıflandırılan personelin teğmenliğe nasıpları, mezun oldukları yıldan önceki yılın 30 Ağustos tarihine götürülürken, güverte/makine/ikmal olarak sınıflandırılan personelin teğmenliğe nasıplarının geriye değil ileriye götürülmesi sonucu söz konu personelin deniz piyade ve deniz istihkamı olarak sınıflandırılan emsallerine kıyasla bir yıl kıdemsiz olmalarına ilişkin mağduriyetin önüne geçilecek. Buna göre, 1993 yılı dahil olmak üzere 1993-2007 yılları arasında, astsubaylıktan muvazzaf subaylığa geçenlerin nasıpları, astsubaylıktan muvazzaf subaylığa nasbedilme sınavlarını kazandıkları takvim yılının 30 Ağustos tarihine götürülecek. Ancak, nasıpları lehlerine düzeltilenlere bu işlemlerden dolayı geriye doğru maaş, maaş farkı ve benzeri herhangi bir ödeme yapılmayacak. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce emekli, adi malullük veya vazife malullüğü aylığı ile dul ve yetim aylığı alanlar için de bu hükümler uygulanacak.
Teklifle, Uzman Erbaş Kanunu’nda yapılan değişiklikle uzman erbaşların emeklilik yaş haddinin Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu gereği 55 yaş olarak belirlenmesi dikkate alınarak, uzman erbaşların sözleşme sürelerinin yaş haddine kadar uzatılabilmesi, uzman erbaşların yaş haddini doldurdukları yılın ağustos ayı içinde emekliye sevk edilmeleri düzenleniyor. Uzman erbaşlar, seferin gereği olarak lüzum görüldüğü takdirde Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’nun ilgili maddesinde düzenlenen yaş sınırına kadar sağlık durumlarının elverişli olması halinde en gençlerinden başlanarak orduya alınabilecek. Olağanüstü hal veya terörle mücadeleden kaynaklanan zorunlu hallerde ihtiyaç duyulanların sözleşme süreleri, talebe bakılmaksızın, ilgisine göre Kuvvet Komutanı, Jandarma Genel Komutanı, Sahil Güvenlik Komutanının onayını müteakip Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’nda belirtilen yaş hadlerine kadar birer yıl süreyle uzatılabilecek. Teklife göre, komando branşında istihdam edilen uzman erbaşlardan 40 yaşını dolduranlar istihdam edildikleri sınıfların yönetmelikte belirlenen uygun kadro görev yerlerine atanacak. Atama işlemi 40 yaşını doldurdukları yıl içerisinde tamamlanacak. Bunlardan, istihdam edildikleri branşta göreve devam etmek isteyenlerden uygun görülenler, sağlık durumlarının elverişli olduğunu her iki yılda bir alacakları sağlık kurulu raporları ile belgelemeleri halinde aynı branşta göreve devam ettirilecek. Uzman Erbaş Kanunu’na eklenen geçici madde ile devlet memuru olarak istihdam edildikten sonra emekli olan veya halen devlet memuru olarak çalışanların hak kaybının önlenmesi maksadıyla düzenleme yapılıyor. Bu kapsamda, devlet memuru olurken derece ve kademeleri Devlet Memurları Kanunu’na göre yeniden düzenlenmiş olanların bu işlemlerinin iptal edilerek uzman erbaşlıkta geçen süre ile devlet memurluğunda geçen sürenin toplamının Uzman Erbaş Kanunu kapsamında değerlendirilmesi ve buna göre derece, kademe, gösterge ve ek göstergelerinin yeniden düzenlenmesi, eğitim ve öğrenim veya sicil yoluyla intibaklarının yapılması, böylece doğrudan uzman erbaş statüsünden emekli olanlar ile devlet memuru olarak istihdam edildikten sonra emekli olanların emekli aylıkları arasındaki farkın ortadan kaldırılması amaçlanıyor. Bu kapsamda aylıkları yeniden belirlenenlerin devlet memuru olarak görev yaptıkları süre için hesaplanacak emekli keseneği, kurum karşılığı ve genel sağlık sigortası primi fark tutarları, talep tarihindeki katsayılar esas alınarak, gecikme cezası, gecikme zammı veya faiz uygulanmaksızın, ilgililerin aylıklarından 24 eşit taksitle, kesinti yapılmak suretiyle tahsil edilecek. Teklife göre astsubay meslek yüksek okullarında görevlendirilecek yabancı uyruklu öğretim elemanları; Astsubay Meslek Yüksekokulu Müdürlüğünün talebi ve Milli Savunma Üniversitesi Rektörlüğünün ihtiyaç göstermesi üzerine, Milli Savunma Bakanı onayı ile sözleşmeli olarak çalıştırılacaklar.
SEFER GÖREV EMİRLERİ İHTİSAS VE RÜTBE ESASLARI DİKKATE ALINARAK ÇIKARILACAK
Kanun Teklifine göre, uzman erbaşlıktaki hizmet süresinin ilk beş ayını tamamlamış olan uzman erbaşlara bir adet yerli üretim ordu tipi tabanca ve bir kutu mermi verilecek. Devre kaybeden askeri öğrenciler ile Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi öğrencileri, devre kaybettikleri süre için genel sağlık sigortası kapsamına alınabilecek. Bu kişilerin genel sağlık sigortası bildirimleri, ilgisine göre Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı tarafından yapılacak. Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı bağlılarında görevli yükümlü erbaş ve erler ile yurt içi ve yurt dışındaki harekatlarda görevli uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve erler için mesleki yeterlilik belgesi şartı aranmayacak. Teklifle, askerlik yükümlülüğünü yerine getirdikleri görevden daha uzun süre sözleşmeli olarak başka bir görevi yerine getiren sözleşmeli personelin, sefer görev emirlerinde daha tecrübeli ve bilgili olduğu sözleşme süresindeki görevinin esas alınması amaçlanıyor. Buna göre, sefer görev emirleri, öncelikle sözleşmeli erbaş ve er olarak görev yapılan sınıf, branş, ihtisas ve rütbe esasları dikkate alınarak çıkarılacak.
DÖVİZLE ASKERLİĞE KUR FARKI DÜZENLEMESİ
TBMM üyelerinin milletvekili sıfatını taşıdıkları süre boyunca taşıdıkları temsil yükümlülüklerinin, askerlik hizmeti yükümlülüğü ile bölünmemesi amacıyla milletvekillerinin askerlik yükümlülükleri, üyelik sıfatlarının sona erdiği tarihe kadar ertelenecek. Dövizle askerlik hizmeti için başvuranların ödeyecekleri bedelin, kur farkından dolayı olumsuz etkilenmesinin engellenmesi amacıyla, yurt dışında yaşayan vatandaşlar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca döviz miktarının yatırılacağı gün tespit edilen döviz alış kuruna göre avro veya karşılığı kadar konvertibl yabancı ülke parasını başvuru tarihinde peşin ödeyecek.
Milli Savunma Bakanlığı kadrolarında özel nitelikli olarak gösterilen görev yerlerine atanan sivil memurlar, Milli Savunma Bakanlığı sosyal tesislerinden görevlendirildikleri kadro derecesindeki subaylar gibi istifade edecek.
SUBAY HİZMET KADROLARI, MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI TARAFINDAN TESPİT EDİLECEK
Her yıl 30 Ağustos’tan sonra uygulanacak subay hizmet kadroları; rütbe, sınıf, varsa branşı belirtilerek Milli Savunma Bakanlığı tarafından hizmet ihtiyacına göre tespit edilecek.
Fiili hizmet süresi uzatılacak albay miktarı, Milli Savunma Bakanlığı tarafından Türk Silahlı Kuvvetleri insan gücü planında belirlenmiş yıllık subay yetiştirme miktarının yüzde 3’ünün altında olması halinde, bu orana kadar artırılabilecek. Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlıklarına ait astsubay kadroları, her yıl 30 Ağustos tarihine kadar sınıfı belirtilerek, Milli Savunma Bakanlığınca tespit edilecek. Bakanlık kadro ve kuruluşunda yer alan kurumlarda gerekli uzmanlık dallarında ve ihtiyaç duyulan branşlarda yurt içinde öğrenim için general ve amirallere ve düzenleme kapsamına giren diğer personele Milli Savunma Bakanlığınca, özlük hakları saklı kalmak şartıyla öğrenim süresi kadar veya eğitim öğretim programının özelliğine göre ve programın safhaları dikkate alınarak ihtiyaç duyulan sürelerde bölümler halinde izin verilebilecek. Diğer devletler ve uluslararası kuruluşlar tarafından Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup kişilere tevcih edilen madalya ve nişanlar ile bunlara ait rozet ve minyatürler, Milli Savunma Bakanlığınca tasvip ve tescil edildikten sonra yönetmelikte belirlenecek esaslara göre takılabilecek. Verilen madalyalar, beratlarına dayanılarak Milli Savunma Bakanlığınca tescil edilerek numaralanacak. İtibari rütbe, yurt dışı sürekli göreve atananlara Milli Savunma Bakanlığı, yurt dışı geçici görevle görevlendirilenlere ilgili kuvvet komutanlıkları tarafından verilebilecek. Türk Silahlı Kuvvetlerinde seferberlik işlemleriyle ilgili kadro ve teşkilatlanma, Genelkurmay Başkanlığı tarafından belirlenecek. Belirlenen bu kadro ve teşkilat Milli Savunma Bakanlığınca onaylanacak.
Barış döneminde seferberlik ve savaş hali için yapılacak hazırlıklara ilişkin Cumhurbaşkanının görev, yetki ve sorumlulukları arasında yer alan maddelerden bazılarının içerikleri şöyle değiştirilecek:
“- Türkiye’nin taraf olduğu milletlerarası antlaşmaların gerektirdiği hallerde, Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine veya yabancı silahlı kuvvetlerin Türkiye’de bulunmasına, Milli Savunma Bakanının görüşlerini de dikkate alarak karar vermek.

  • Seferberlik ve savaş halinin henüz ilan edilmemiş olduğu ancak savaşı gerektirebilecek bir durumun baş gösterdiği gerginlik ve buhran dönemlerinde, ihtiyaç duyulacak araç, mal ve hizmetlere ilişkin kamu kurum ve kuruluşlarına ait imkanların Genelkurmay Başkanlığının talebi üzerine Milli Savunma Bakanlığı koordinesinde Türk Silahlı Kuvvetleri harekat kontrolüne verilmesini sağlamak.”
    Teklifle, Türk Silahlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikle, sözleşme süreleri; seferberlik, savaş veya silahlı çatışmayı gerektirecek hal ile savaş hallerinde kuvvet komutanları, Jandarma Genel Komutanı ve Sahil Güvenlik Komutanı’nın göstereceği lüzum üzerine, durumun devamı müddetince ilgisine göre Milli Savunma Bakanlığı veya İçişleri Bakanlığının onayı ile talebe bakılmaksızın uzatılabilecek.
    Görüşmelerden
    Teklif görüşmelerinde söz alan CHP Denizli Milletvekili Haşim Teoman Sancar, emekli binbaşıların 3 bin 750 lira maaş aldığını dile getirerek, “TSK’nin taburunu emanet ettiğiniz bir komutana 3 bin 750 lira emekli maaşını reva görüyor musunuz? Bu adam intihar ederse müsebbibi kim olacak? Bu bir adaletsizlik.” diye konuştu.
    Milli Savunma Bakan Yardımcısı Şuay Alpay ise “Milli Savunma Bakanlığı en üst düzey komutanından, generalinden neferine kadar her askerini, personelini şerefli bulur. Sivil personelimiz için de aynı şey söz konusudur. Hiçbir tereddüt yok. Asla kategorik bir yaklaşım içinde değiliz.” dedi.
    Milli Savunma Komisyonu üyelerinin taleplerini, hassasiyetle takip ettiklerini, gerekli notları aldıklarını belirten Alpay, “Devlet dediğimiz aygıt tek bir birim üzerinden faaliyet gösteren bir mekanizma değil. Bunu sizler de çok iyi biliyorsunuz. Dolayısıyla bu konuları not ettik. Hepsine hassasiyet gösteriyoruz.” diye konuştu.
    CHP’li Sancar, teklifin, Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı bağlılarındaki erbaş ve erler ile yurt içi ve yurt dışındaki harekatlarda görevli uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve erler için mesleki yeterlilik belgesi şartı aranmamasını içeren maddesini eleştirdi.
    Mesleki Yeterlilik Belgesi’nin, bir mesleğin ehliyeti anlamına geldiğini söyleyen Sancar, “Tehlikeli ve çok tehlikeli işte çalışan erlere mesleki yeterlilik belgesi istememek nedir, bana bir anlatın. Siz buna nasıl izin vereceksiniz? Siz, ‘Tabela da çaktırırım, kalıp da çaktırırım, merdiven de yaptırırım, beton da döktürürüm.’ diyorsunuz. O zaman amele alın. Asker çocuğun ne suçu var? Bu maddeye imza atanların büyük vebali var. İnsaniyet dışı bu düzenlemeyi yasalara aykırı buluyorum.” ifadesini kullandı.
    CHP’li Sancar, milletvekillerinin askerlik yükümlülüklerinin, üyelik sıfatlarının sona erdiği tarihe kadar ertelenmesini de eleştirdi.
    Sancar, “Bunu neden bizim irademize bırakmıyorsunuz? Kendi kendinize benim askerliğimi ne zaman yapacağımın kararını veriyorsunuz? Neden ertelensin, ben yapmak istiyorum. Bunu ötelemek milletvekiline iyilik falan değildir, ayrıca milletvekilinin özgür iradesine yapılan bir baskıdır. Bu düzenleme, askerlik yapmak isteyen milletvekilini engellemektedir.” dedi.
    AK Parti Osmaniye Milletvekili İsmail Kaya da düzenlemenin, Anayasa değişikliğiyle milletvekili seçilme yaşının 18’e inmesi nedeniyle yapılacağını kaydetti. Komisyonda, müzakerelerin ardından kanun teklifi oy birliğiyle kabul edildi.
    Hayal GİRİŞİM